Bilim insanları: Küresel ısınma El Niño olaylarını güçlendiriyor

Science dergisinde yayımlanan kapsamlı bir araştırmaya göre gezegen ısındıkça El Niño hava olayları belirgin şekilde güçleniyor. Pasifik Okyanusu'ndaki sıcaklık dalgalanmalarını bin yıl geriye giderek inceleyen bilim insanları, son kırk yılda görülen El Niño olaylarının Sanayi Devrimi öncesine göre yüzde 36, 20. yüzyıl geneline göre ise yüzde 16 daha şiddetli yaşandığını belirledi.

Ölçümlerin başladığı 1950'den bu yana en güçlü seviyeye ulaşması beklenen yeni El Niño olaylarının, iklim krizinin boyutunu gözler önüne serdiği ifade edildi.

Mercan arşivi kanıt sunuyor

Araştırmacılar, El Niño'nun merkez üssü sayılan Galápagos Adaları'ndaki canlı ve fosilleşmiş mercanların iskelet kimyasını inceledi. Mercan verilerini 12 gelişmiş iklim modeliyle birleştiren ekip, sistemdeki güçlenmenin doğal döngülerden kaynaklanmadığını tespit etti. 1982-1983 döneminde başlayan kırılmadan itibaren dengesi bozulan sistemin, geçmiş bin yıldaki doğal seyrinden bütünüyle saptığı ve bu değişimin en güçlü sorumlusunun insan kaynaklı küresel ısınma olduğu vurgulandı.

Aşırı hava olayları yeni normal olabilir

El Niño ile soğuk hava evresi La Niña arasındaki geçişlerin genliği giderek açılırken, denge daha sıcak ve yıkıcı El Niño dönemleri lehine bozuluyor. Okyanus yüzey sıcaklıklarının olağandışı artışı küresel hava dolaşımını etkileyerek dünya genelinde kuraklık, sel ve fırtına gibi aşırı hava koşullarını tetikliyor. Bilim insanları, güçlü El Niño olaylarının istisna olmaktan çıkıp genel bir kurala dönüşebileceği ve bunun dünya genelindeki topluluklar ile ekosistemler üzerinde ağır sonuçlar doğurabileceği konusunda uyarıyor.

Mercanlar da yok olma tehlikesiyle karşı karşıya

Araştırmaya ışık tutan mercanların kendisi de yükselen su sıcaklıkları nedeniyle büyük bir tehdit altında. Aşırı ısınan deniz suyu mercanların beyazlaşarak ölmesine yol açarken, geçmişe dair iklim kayıtları da canlı resiflerle birlikte yok oluyor. Bilim insanları, eriyen buzullardan örnek toplamaya çalışan buzulbilimciler gibi, sağlıklı mercanlar tamamen tükenmeden önce mümkün olduğunca fazla örnek toplayabilmek için zamana karşı yarışıyor.