BMO Başkanı Gürhan'dan çocukların dijital güvenliği için iş birliği çağrısı

KTMMOB Bilgisayar Mühendisleri Odası (BMO), çocukların dijital güvenliğinin yalnızca ailelerin sorumluluğuna bırakılamayacağını belirterek kamu kurumları, eğitim sistemi, internet servis sağlayıcıları, dijital platformlar, medya, akademi, meslek örgütleri ve sivil topluma iş birliği çağrısı yaptı.

Oda Yönetim Kurulu adına açıklama yapan Başkan Esat Gürhan, internetin çocuklara öğrenme ve iletişim imkânı sunduğunu ancak siber zorbalık, yaşa uygun olmayan içerikler, çevrim içi istismar, dolandırıcılık, kişisel verilerin kötüye kullanılması ve bağımlılık oluşturan tasarımlar gibi riskler de taşıdığını kaydetti. Gürhan, güvenli tasarım, yaşa uygun koruma, dijital okuryazarlık ve erişilebilir destek mekanizmalarının birlikte işletilmesi gerektiğini vurguladı.

Uluslararası veriler ve saha çalışmaları

Gürhan, Dünya Sağlık Örgütü Avrupa Bölgesi'nin 44 ülke ve bölgede yaklaşık 280 bin ergenle yürüttüğü araştırmaya göre problemli sosyal medya kullanımının 2018'de yüzde 7 iken 2022'de yüzde 11'e yükseldiğini aktardı. Bu verilerin KKTC'ye özgü olmadığını, ancak yerel araştırmaların yapılması gerektiğini gösterdiğini söyledi.

BMO'nun Millî Eğitim Bakanlığı ve Telsim iş birliğiyle yürüttüğü Güvenli İnternet Eğitimleri'nin 2026 itibarıyla 16'ncı yılına ulaştığını ve bugüne kadar 60 binden fazla öğrenciye eriştiğini belirten Gürhan, yalnızca 2025-2026 öğretim yılında 37 okulda 3 bin 758 öğrenciyle yüz yüze eğitim yapıldığını kaydetti.

Portal ve koruma paketleri

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından 18 Haziran 2026'da hizmete alınan KKTC Dijital Güvenlik Portalı'nın çocuklar, gençler, aileler ve eğitimciler için rehberlik sunduğunu belirten Gürhan, portalın okul rehberlik hizmetleri ve medya yayınlarıyla daha görünür hale getirilmesi gerektiğini söyledi. Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Kurumu (BTHK) ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı arasındaki protokolün ardından 29 Temmuz 2026'da yayımlanan usul ve esaslarla Güvenli Aile ve Çocuk İnternet Paketleri'nin yürürlüğe girdiğini hatırlatan Gürhan, hiçbir filtrenin çocuklarla güvene dayalı iletişimin yerini tutamayacağını vurguladı.

Dünyadaki düzenlemeler

Gürhan, Avrupa Komisyonu'nun 17 Eylül 2026'da sunduğu ve henüz yasalaşmayan EU KIDS Act önerisinin yaşa göre hesap modelleri ve varsayılan gizlilik gibi önlemleri gündeme taşıdığını aktardı. Avustralya'da 10 Aralık 2025'ten itibaren platformların 16 yaş altı kullanıcıların hesap açmasını önlemek için adım atmasının zorunlu olduğunu belirtti. Türkiye'de ise 10 Ekim 2026'da yayımlanan ve 1 Kasım 2026'da yürürlüğe girecek yönetmeliğin sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşından küçüklere hizmet sunmamasını ve yaş doğrulamasının e-Devlet üzerinden üretilen bir belirteçle yapılmasını öngördüğünü, mevcut hesapların doğrulanması için 31 Mart 2027'ye kadar geçiş süresi tanındığını kaydetti.

Çağrı: iş birliği alanı

Gürhan, KKTC'nin de çocuk haklarını ve mahremiyeti koruyan, yerel verilere dayalı ve paydaşların katılımına açık bir çerçeve geliştirmesi gerektiğini söyledi. Güvenli internet eğitimlerinin kalıcı olarak müfredata yerleştirilmesi, ebeveyn ve öğretmenler için ücretsiz eğitimlerin yaygınlaştırılması, platformlardan varsayılan yüksek gizlilik ve hızlı müdahale mekanizmaları talep edilmesi gerektiğini belirtti.

Açıklamasında "Bu alan rekabet değil iş birliği alanıdır. Başarının ölçüsü hangi kurumun daha görünür olduğu değil; kaç çocuğun daha güvende olduğu, kaç ailenin doğru bilgiye ulaştığı ve sorun yaşayan bir çocuğun ne kadar hızlı destek alabildiğidir" ifadelerine yer veren Gürhan, proje paydaşlarıyla iş birliğini sürdüreceklerini belirtti.