Çeler: Bir doktorun ulaştırma alanında ne uzmanlığı vardır?

Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP) Genel Başkanı Zeki Çeler, Kıbrıs Türk Toplu Taşımacılar Birliği ile KAR-İŞ temsilcileriyle bir araya gelerek öğrenci taşımacılığında yaşanan sorunları dinledi. Çeler, yıllardır aynı sorunların tekrarlanmasının kişilerden değil sistemin kendisinden kaynaklandığını söyledi.

Görüşmede Genel Sekreter Yardımcısı Hasan Umur, TDP Lefkoşa İlçe Başkanı Mehmet Manavoğlu, Dış İlişkiler ve Dijital Diplomasi Sekreteri Kemal Baykallı ile Eğitim, Parti İçi Gelişim ve Kadro Yetiştirme Sekreteri Evrim Hınçal da hazır bulundu.

2026-2027 eğitim öğretim yılı başlamasına karşın gerekli protokol ve sözleşmelerin imzalanmaması nedeniyle Kıbrıs Türk Toplu Taşımacılar Birliği ve KAR-İŞ öğrenci taşımacılığına başlamama kararı almıştı. Taşımacılar, sorunun yalnızca ücret artışı değil; güvenli, yasal, denetlenebilir ve sürdürülebilir bir sistem kurulması gerektiği yönünde olduğunu belirtiyor.

Dijitalleşme çağrısı

Çeler, kamu hizmetlerinin dijitalleşmesiyle öğrenci taşımacılığının araçlar, sürücüler, izinler, güzergâhlar, sözleşmeler ve ödemeler dahil tek bir sistem üzerinden izlenebilir hale getirilebileceğini söyledi. Her yıl yeniden protokol yapılıp aynı sorunların konuşulmasının sürdürülebilir olmadığını belirten Çeler, kamu kurumlarının karar alma ve denetim süreçlerinin otomatik, düzenli ve şeffaf bir yapıya kavuşturulması gerektiğini kaydetti. Çeler, geçmişte Çalışma Bakanlığı döneminde sosyal sigortalar alanında yapılan dijitalleşme çalışmalarını örnek gösterdi.

Sektör temsilcileri, bakanlık ve dairelerdeki personel değişikliklerinin süreçlerin baştan başlamasına yol açtığını, daha önce yapılan görüşme ve hazırlıkların yeni yöneticilere yeniden anlatılmak zorunda kalındığını aktardı. Çeler, devletin kurumsal hafızasının kişilerden bağımsız işlemesi gerektiğini, yazılı kurallar, dijital takip mekanizmaları, net görev tanımları ve sürekli çalışan denetim birimleri oluşturulmasını önerdi.

Çeler, öğrencilerin güvenliği, taşımacıların çalışma koşulları, sürücülerin yeterliliği, araçların teknik durumu, refakatçilerin sorumluluğu, izinler, ödemeler ve denetimin aynı sistem içinde ele alınması gerektiğini söyledi ve toplantıda dile getirilen sorunların ilgili kurumlarla paylaşılacağını belirtti.

Ücret artışının yeterli görülmediği belirtildi

Taşımacılar, akaryakıt, araç, bakım, sigorta, sürücü ve diğer işletme giderlerindeki artışların mevcut ücretlendirme yapısıyla karşılanamadığını, devletin belirlediği ücretle gerçek işletme maliyetleri arasındaki farkın büyüdüğünü söyledi. Ödemelerin gecikmesinin araç yenileme ve işletme giderlerini karşılamayı zorlaştırdığı belirtildi; Kıbrıs Türk Toplu Taşımacılar Birliği, temmuz ayında yaptığı açıklamada 2025-2026 eğitim yılına ait Nisan, Mayıs ve Haziran ödemeleri ile bazı teminat kesintilerinin henüz yapılmadığını duyurmuştu.

2026 yılında İzin Kurulu'nun 15 Ocak'ta belirlediği yüzde 40'lık artışlı yolcu taşıma tarifelerinin 2025-2026 eğitim-öğretim yılı öğrenci taşımacılığı sözleşmelerine uygulanmasına yönelik Bakanlar Kurulu kararı alınmış, İzin Kurulu'nun geç toplanması nedeniyle 15 Eylül 2025-14 Ocak 2026 döneminde yaşanan mağduriyet için taşımacılara belirli koşullarda yüzde 40'a kadar katkı yapılması öngörülmüştü. Sektör temsilcileri bu tür dönemsel düzenlemelerin kalıcı bir sistemin yerini tutmadığını savunuyor.

Toplantıda ayrıca öğrencilerin yanında görev yapan refakatçilerin durumu tartışıldı. Taşımacılar, yüzlerce refakatçinin istihdam, ödeme, eğitim ve sorumluluklarının net biçimde belirlenmediğini, bu kişilerin taşımacılar üzerinde mali ve hukuki bir yük haline getirilmemesi gerektiğini belirtti. Sektör temsilcileri, refakatçilerin eğitimlerinin ve görev tanımlarının mevzuatla açık biçimde düzenlenmesini istedi.