DAÜ: Testis kanseri 15-34 yaş grubunda ikinci sık görülen kanser türü
Doğu Akdeniz Üniversitesi Hemşirelik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sevinç Taştan, Movember farkındalık ayı kapsamında testis kanserinin belirtileri, risk faktörleri ve kendi kendine muayenenin önemine ilişkin açıklamalarda bulundu.

Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Sevinç Taştan, her yıl Kasım ayında dünya genelinde yürütülen ve erkek sağlığına dikkat çekmeyi amaçlayan Movember hareketi kapsamında testis sağlığı üzerine değerlendirmelerde bulundu.
Taştan'ın açıklamasına göre testis kanseri, özellikle genç yetişkin erkeklerde sık görülen kanser türleri arasında yer alıyor. Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı'nın (IARC) GLOBOCAN 2022 verilerine göre hastalık, 15-34 yaş grubundaki erkeklerde dünya genelinde en sık tanı konulan ikinci kanser türü. Türkiye Sağlık Bakanlığı'nın 2020 verilerine göre ise 25-29 yaş grubunda yıllık görülme sıklığı 100 bin erkekte 12.
Belirtiler ve risk faktörleri
Açıklamada, inmemiş testis öyküsü, ailede testis kanseri bulunması ve daha önce bu hastalığı geçirmiş olmanın başlıca risk faktörleri arasında sayıldığı, ancak risk faktörü bulunmayan erkeklerde de hastalığın gelişebileceği belirtildi. Testiste ağrısız kitle veya şişlik, testisin büyüklüğünde, şeklinde ya da sertliğinde değişiklik, torbada ağırlık hissi ve alt karın bölgesinde rahatsızlık en sık görülen bulgular arasında gösterildi. Taştan, bu değişikliklerin her zaman kanser anlamına gelmediğini ancak gecikmeden bir üroloji uzmanına başvurulması gerektiğini, ani ve şiddetli testis ağrısının ise acil tıbbi değerlendirme gerektirdiğini vurguladı.
Açıklamada ayrıca İngiltere Ulusal Sağlık Sistemi (NHS) ve Amerikan Üroloji Derneği'nin resmî vakfı Urology Care Foundation'ın yaklaşık ayda bir kendi kendine testis kontrolü yapılmasını önerdiği aktarıldı. Bununla birlikte düzenli kendi kendine muayenenin testis kanserine bağlı ölümleri azalttığına dair yeterli bilimsel kanıt bulunmadığı, bu nedenle zorunlu bir tarama yöntemi olarak görülmemesi gerektiği, risk faktörü taşıyan erkeklerin ise hekimlerine danışmasının önemli olduğu belirtildi.
Eğitim çalışmaları
Taştan, DAÜ Hemşirelik Bölümü'nde yürütülen ve 2023 yılında Health Education Research dergisinde yayımlanan randomize kontrollü bir araştırmada, ters yüz sınıf modeliyle verilen eğitimin öğrencilerin bilgi düzeyini ve kendi kendine testis muayenesi yapma oranını artırdığının belirlendiğini aktardı. Türkiye'de 2025 yılında yayımlanan başka bir randomize kontrollü araştırmada da eğitim broşürleri ve testis kanseri deneyimlerini içeren ses kayıtlarıyla verilen eğitimin olumlu etkileri ortaya konmuştu.
Kıbrıs'ın kaydını kaçırma
Her gün bir "Kıbrıs'ın Hikâyesi", son dakika ve günün özeti — takipte kal.
İlgili Kayıtlar
Tarım Dairesi denetiminde yerli maydanoz ve sarmada tavsiye dışı ilaç bulundu
Tarım Dairesi'nin 13-19 Kasım denetimlerinde ithal ürünlerin tamamı temiz çıkarken, yerli üretim beyaz sarmada ve maydanozda tavsiye dışı bitki koruma ürünü bulundu.

Fizyoterapistler Derneği: KOAH'ta erken tanı hizmetleri yaygınlaştırılmalı
Kıbrıs Türk Fizyoterapistler Derneği, 19 Kasım Dünya KOAH Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada koruyucu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesini ve erken tanı ile pulmoner rehabilitasyon olanaklarının yaygınlaştırılmasını istedi.

Eczacılar Birliği'nden Sağlık Bakanlığı'na: Panadol yerine kanser ilaçlarına öncelik verilsin
Kıbrıs Türk Eczacılar Birliği, Sağlık Bakanlığının 29 gün arayla toplam 1 milyon 60 bin adet Panadol için teklif istemesini eleştirerek kamu kaynaklarının kanser tedavileri ve hayati tanı hizmetlerine yönlendirilmesini istedi.

Zayıflama iğnelerini aniden bırakan iki hastada psikoz gelişti
ABD'de yayımlanan bir vaka çalışmasında, tirzepatid tedavisini aniden bırakan iki hastanın mani ve halüsinasyon gibi psikiyatrik belirtilerle hastaneye kaldırıldığı bildirildi.
