Fransa'da okul ve hayat pahalılığı protestolarında 2 bin 100'den fazla gözaltı

Fransa'da okullardaki zor koşulları ve artan hayat pahalılığını protesto etmek için Cumartesi günü düzenlenen gösteriler, ülke genelinde şiddet olaylarına dönüştü. Yaklaşık 550 bin kişinin katıldığı eylemlerde en az 2 bin 100 kişi gözaltına alındı. Fransız hükümeti olayları "şiddetin tırmanması" olarak nitelendirdi.

Paris'te çevik kuvvet polisiyle göstericiler arasında şiddetli çatışmalar yaşandı; polis kalabalığa göz yaşartıcı gaz, tazyikli su ve copla müdahale etti. Başkentte ve diğer şehirlerde binalar ateşe verildi, Limoges'teki belediye binasında çıkan yangında çatının bir bölümü çöktü. Birçok kentte yağma olayları ve iş yerlerine yönelik tahribat bildirildi.

Başbakan Sébastien Lecornu, olaylarda 150 polis memurunun yaralandığını açıkladı. Fransa İçişleri Bakanlığı ise Cumartesi günü yaklaşık 1000 polis memurunun yaralandığını, yedisinin durumunun ağır olduğunu duyurdu.

Paris'teki ana yürüyüş Pazar öğleden sonra büyük ölçüde barışçıl seyrederken, bazı gruplar kent merkezinde, Cumhuriyet Meydanı dahil, ateş yaktı ve araçları kundakladı. Mağazalar yağmalandı, en az bir restoran kullanılamaz hale geldi.

Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ulusal televizyonda yaptığı konuşmada sükunet ve düzen çağrısı yaparak "hepimiz öfke ve utanç duyuyoruz" dedi. Macron, protestocuların "meşru talepleri" ile yıkıp döken ve yağmalayanlar arasında ayrım yapılması gerektiğini vurgulayarak "kontrolsüz" şiddetin hiçbir gerekçeyle açıklanamayacağını ve olaya karışanların yargı önünde hesap vereceğini söyledi. Valilerin ve belediye başkanlarının dükkân ve binaları korumak için birlikte çalışacağını, polisin müdahalesi konusunda da "tam şeffaflık" sağlanacağını belirtti.

Lyon Belediye Başkanı Grégory Doucet, kentteki turizm bürosunun yakılmasını "trajedi" olarak nitelendirdi. Saint-Étienne Belediye Başkanı Régis Juanico, küçük bir patlayıcının infilak etmesi sonucu bir gencin elinin koptuğunu belirterek "Böyle bir trajedi asla yaşanmamalıydı" dedi.

Son haftalarda yüz binlerce öğrenci, liselerdeki personel eksikliğini ve bina bakımsızlığını protesto ediyor; sendikalar ve 2018'den bu yana hayat pahalılığına karşı eylemler düzenleyen Sarı Yelekliler de gösterilere katıldı. Eğitim Bakanı Édouard Geffray 8 Ekim'de yaptığı bir televizyon röportajında, eksik öğretmenlerin yerine 3 bin ek öğretmen görevlendirileceği sözünü vermişti; ancak protestolar devam etti ve şiddetlendi.

Macron'un gelecek yıl görevinden ayrılması bekleniyor; anketler Nisan ayındaki cumhurbaşkanlığı seçiminin Marine Le Pen ile Jean-Luc Mélenchon arasında geçebileceğine işaret ediyor. Başbakan Lecornu, Mélenchon'un sözlerini "tehlikeli ve art niyetli" olarak nitelendirirken, bazı grupların gösterileri seçim öncesi bir "ısınma turu" olarak kullandığını öne sürmüştü. Le Pen, göstericilerin taleplerinin aşırı sol tarafından "rehin alındığını" savunarak Mélenchon'u şiddeti körüklemekle suçladı. Mélenchon ise polisi göstericilere karşı "kontrolsüz güç kullanmakla" suçlarken yağma ve kundaklama olaylarını kınadı.