Bilim insanları neredeyse yaşlanmayan kelebek türü keşfetti

Bristol Üniversitesi liderliğinde ve Smithsonian Tropikal Araştırma Enstitüsü iş birliğiyle yürütülen bir araştırmada, Güney ve Orta Amerika'nın tropikal yağmur ormanlarında yaşayan Heliconius kelebeklerinin yaşlanma sürecini yavaşlattığı ve diğer kelebek türlerine kıyasla çok daha uzun yaşadığı tespit edildi. Çoğu kelebek türü yalnızca birkaç hafta yaşarken, Heliconius kelebeklerinin yaklaşık bir yıla kadar hayatta kalabildiği belirlendi.

Beslenme ve genetik faktörler

Diğer kelebeklerin aksine yetişkin Heliconius bireyleri çiçek nektarının yanında polen de tüketiyor. Ancak araştırmacılar, poleni beslenme düzeninden çıkardıklarında da bu kelebeklerin uzun yaşam avantajını koruduğunu saptadı. Polenle beslenen Heliconius hecale ile polen tüketmeyen yakın akrabası Dryas iulia arasında yapılan deneylerde, H. hecale türünün polen olmadan da belirgin şekilde daha uzun yaşadığı görüldü. Bu bulgu, uzun yaşam süresinde hem beslenmenin hem de genetik ve evrimsel farklılıkların rol oynadığını ortaya koydu.

Kavrama gücü testlerinde yaşlanan D. iulia bireylerinin zayıfladığı, yaşlı H. hecale bireylerinde ise herhangi bir fiziksel gerileme veya kas kaybı yaşanmadığı kaydedildi.

Türler arası büyük fark

Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, Heliconius türlerinin ortalama yaşam süresi yakın akrabalarına kıyasla yaklaşık üç kat daha uzun. En uzun ömürlü tür olan Heliconius hewitsoni 348 güne kadar yaşarken, kısa ömürlü akrabası Dione juno'nun yaşam süresi 14 günde kalıyor. Bu durum, aynı kelebek ailesine mensup iki tür arasında yaklaşık 25 katlık bir yaşam süresi farkı olduğunu gösteriyor.

Bilim insanları, yakın evrimsel geçmişte bu derece büyük bir ömür farkının ortaya çıkmasının, yaşlanma biyolojisi ve uzun yaşam mekanizmalarının anlaşılması açısından önemli bir model sunduğunu belirtiyor.