Bilim insanları teoride kalan karbon yapısı diamondiyne'i ilk kez üretti
Göteborg Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, yaklaşık 35 yıl önce teorik olarak öne sürülen diamondiyne adlı karbon yapısını iki sıvının buluştuğu ince bir filmde ilk kez elde etti.

İsveç'teki Göteborg Üniversitesi'nden bilim insanları, karbonun elması ve grafiti de kapsayan allotrop ailesine yeni bir üç boyutlu yapı eklediklerini açıkladı. Araştırmacılar, karbon atomlarını üçlü bağlarla birleştirerek diamondiyne adı verilen yapıyı nispeten ucuz ekipmanlarla üretmeyi başardı. Malzeme, her üç boyutta da köşeden köşeye bağlanan dörtyüzlü şekillerden oluşan bir ağ halinde kristalleşiyor.
Araştırma ekibine liderlik eden fiziksel kimya profesörü Karl Börjesson, dörtyüzlüler arasında boşluklar bulunduğunu belirterek, bu nedenle yapının gözenekli bir elmasa benzetilebileceğini söyledi. Börjesson, elmasın aksine diamondiyne'de karbon atomlarının birbirine bağlanması için yüksek basınca ihtiyaç duyulmadığını vurguladı.
Kristal desenleri küçük alanlarda doğrulandı
Stockholm Üniversitesi'ndeki elektron mikroskobuyla yapılan incelemede, kristal yapının en azından her kenarı 10 nanometre olan hacimlerde tekrarlayan desenler halinde oluştuğu ve bu desenlerin teorik modellerle uyuştuğu doğrulandı. Oluşum sırasında karbon atomlarının diamondiyne halinde birleşmesini engelleyebilecek birçok etkenin bulunduğu belirtildi.
Keşif, ekibin karbon tabanlı moleküllerin metal iyonları olmadan birbirine bağlandığı gözenekli malzemeler geliştirme çabalarından ortaya çıktı. Bu tür yapılar, 2025 Nobel Kimya Ödülü'nü kazanan metal-organik çerçevelerden farklı olarak kovalent organik çerçeveler olarak adlandırılıyor. Diamondiyne'in dörtyüzlü yapısı, ekibin üretimi başarmasından on yıllar önce teorik olarak tanımlanmıştı.
Uzun süre elmas, grafit ve yapay olarak üretilen fullerenler, karbon nanotüpler ile grafenle sınırlı kalan karbon allotropları listesine son yıllarda yeni örnekler eklenmişti. Diamondiyne, bu yeni grup içinde üç boyutlu yapıya sahip ilk örnek olarak öne çıkıyor.
Börjesson, ekibin şimdi diamondiyne'in özelliklerini ve olası kullanım alanlarını araştıracağını, yapının gözenekli olmasının birkaç diamondiyne yapısının birbirinin boşluklarından iç içe geçebilmesi gibi bir potansiyel de taşıdığını belirtti.
Kıbrıs'ın kaydını kaçırma
Her gün bir "Kıbrıs'ın Hikâyesi", son dakika ve günün özeti — takipte kal.
İlgili Kayıtlar
CIVIL GAME JAM, 16-18 Ekim'de ODTÜ Kuzey Kıbrıs Kampüsü'nde yapılacak
KTMMOB'a bağlı İnşaat Mühendisleri Odası'nın organizatörlüğünde düzenlenecek Civil Game Jam, cuma günü ODTÜ Kuzey Kıbrıs Kampüsü'nde başlayacak. Etkinlikte 65 takımda 265 katılımcı 48 saat içinde oyun projeleri geliştirecek.

Turkcell ve GİKAD'dan kadınlara 120 saatlik teknoloji eğitimi
Kuzey Kıbrıs Turkcell, Turkcell Akademi ve GİKAD iş birliğiyle başlatılan 'Geleceği Yazan Kadınlar Programı' basın toplantısıyla tanıtıldı. Program kapsamında Veri Analistliği ve Siber Güvenlik alanlarında 120 saatlik uygulamalı eğitim verilecek.

Bilim insanları şimdiye kadarki en uzak hızlı radyo patlamasını tespit etti
Science dergisinde yayımlanan araştırmaya göre evren yaklaşık 3 milyar yaşındayken ortaya çıkan FRB 20240304B, şimdiye kadar tespit edilen en uzak hızlı radyo patlaması oldu ve önceki mesafe rekorunu ikiye katladı.

UKÜ Rektör Yardımcısı Tulgar: Siber saldırılar daha geniş kesimi etkiliyor
Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Rektör Yardımcısı Doç. Dr. Tamer Tulgar, siber saldırıların çeşitlenerek daha geniş kesimi etkilediğini belirterek kurumsal onayı olmayan yapay zeka sistemlerine hassas veri aktarılmamasını istedi.
