Satürn'ün güney kutbunda 10 kenarlı dev atmosfer dalgası keşfedildi

NASA'nın Hubble Uzay Teleskobu, Satürn'ün güney kutbu çevresinde gelişmekte olan dev bir atmosfer dalgası tespit etti. "Dekagon" adı verilen bu 10 kenarlı yapının gezegenin farklı atmosfer katmanları boyunca uzandığı ve son yıllarda güçlenerek ortaya çıktığı belirlendi. Bulgular Science Advances dergisinde yayımlandı.

Satürn'ün kuzey kutbunda onlarca yıldır varlığı bilinen ünlü altıgen (hexagon) yapıya benzese de, güney kutbundaki bu yeni yapının 10 kenarlı olması ve sonradan oluşmaya başlaması bilim insanlarını heyecanlandırdı. Araştırmacılar, 2023 yılından bu yana Hubble verilerinde izleri görülen bu yapı sayesinde ilk kez dev bir gezegen hava modelinin sıfırdan gelişimini izleme fırsatı yakaladıklarını belirtiyor.

Keşfin arka planı

Yapının varlığına dair ilk güçlü ipuçları, 2024 yılında amatör gök bilimciler Trevor Barry ve Jean-Paul Oger ile çalışmanın başyazarı Agustín Sanchez-Lavega tarafından yer tabanlı görüntülerde fark edildi. Uzaydan yüksek çözünürlüklü gözlemler yapan Hubble, yapının 2023'e uzanan geçmişini netleştirdi ve farklı dalga boylarında incelenmesini sağladı.

Bilim insanları, 10 kenarlı bu dalganın kuzeydeki altıgen gibi kalıcı bir yapıya dönüşüp dönüşmeyeceğini anlamak için Hubble ve James Webb Uzay Teleskobu ile gözlemlere devam etmeyi planlıyor.